خبر مهم برای رانندگان؛ سرنوشت کارت سوخت و کارت‌های اضطراری مشخص شد

نظام سوخت‌گیری کشور در حال ورود به مرحله تازه‌ای است؛ مرحله‌ای که در آن، استفاده از کارت سوخت شخصی، کارت‌های اضطراری جایگاه و کارت بانکی، هرکدام مسیر متفاوتی را دنبال می‌کنند. در همین راستا، طرح شناسه‌دار کردن کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها به‌صورت آزمایشی در دو جایگاه تهران آغاز شده و در صورت موفقیت، قرار است طی دو ماه در سراسر کشور اجرا شود.

به گزارش انرژی گویا، سیاست‌های جدید مدیریت مصرف بنزین در حالی وارد مرحله اجرایی شده که هم‌زمان چند تغییر مهم در ساختار سوخت‌گیری کشور در حال پیگیری است. از یک سو، استفاده از کارت سوخت شخصی همچنان مورد تأکید قرار دارد و از سوی دیگر، زیرساخت انتقال سهمیه سوخت به کارت بانکی در حال توسعه است.

در کنار این اقدامات، ساماندهی کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها نیز در دستور کار قرار گرفته است؛ طرحی که هدف آن، افزایش نظارت بر میزان سوخت برداشت‌شده و ثبت دقیق‌تر تراکنش‌هاست.

 کارت‌های اضطراری جایگاه حذف نمی‌شوند

یکی از پرسش‌های مهم رانندگان این است که آیا اجرای طرح جدید به معنای حذف کارت‌های جایگاه خواهد بود یا خیر.

بر اساس توضیحات مدیر سامانه هوشمند سوخت شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، طرح شناسه‌دار کردن کارت‌های اضطراری در حال حاضر به شکل آزمایشی در دو جایگاه تهران اجرا شده است.

در این طرح، استفاده از کارت‌های اضطراری قابل شناسایی و کنترل خواهد بود و میزان برداشت سوخت نیز با دقت بیشتری ثبت می‌شود. در صورت موفقیت مرحله آزمایشی، اجرای این طرح در سطح کشور طی دو ماه آینده دنبال خواهد شد.

بنابراین، آنچه در این مرحله تغییر می‌کند، نحوه استفاده و مدیریت کارت‌های اضطراری جایگاه است، نه حذف کامل آنها.

 تکلیف رانندگان پس از اتمام سهمیه کارت سوخت چیست؟

یکی از موضوعاتی که برای رانندگان اهمیت زیادی دارد، شرایط سوخت‌گیری پس از اتمام سهمیه کارت سوخت شخصی است.

با اجرای طرح شناسه‌دار شدن کارت‌های اضطراری، استفاده از این کارت‌ها پس از احراز هویت امکان‌پذیر خواهد بود و میزان سوخت قابل برداشت نیز بر اساس سیاست‌های تعیین‌شده مشخص می‌شود.

به این ترتیب، تمام شدن سهمیه کارت سوخت شخصی به معنای توقف کامل امکان سوخت‌گیری نیست؛ بلکه استفاده از کارت اضطراری جایگاه قرار است تحت نظارت و با ثبت اطلاعات دقیق‌تر انجام شود.

این موضوع برای افرادی که کارت سوخت خود را گم کرده‌اند، کارت در اختیار ندارند یا سهمیه کارت شخصی آنها به پایان رسیده است، اهمیت ویژه‌ای دارد.

 کارت بانکی وارد معادله سوخت‌گیری می‌شود

در کنار تغییرات مربوط به کارت‌های جایگاه، انتقال سهمیه سوخت به کارت بانکی نیز یکی از برنامه‌های در حال پیگیری در نظام جدید سوخت‌گیری کشور است.

بر اساس مصوبه هیئت وزیران در تیرماه ۱۴۰۵، دستگاه‌های مسئول موظف شده‌اند زیرساخت‌های موردنیاز برای انتقال سهمیه از کارت هوشمند سوخت به کارت بانکی مالکان خودرو را ایجاد و عملیاتی کنند.

شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی نیز پیش‌تر اعلام کرده بود زیرساخت‌های مربوط به این طرح از سوی این شرکت ایجاد شده و بخش‌های دیگر موردنیاز برای اجرای کامل آن در حال پیگیری است.

با این حال، توسعه کارت بانکی به معنای حذف فوری کارت سوخت شخصی نیست. تا زمان اعلام دستورالعمل نهایی و آغاز اجرای عمومی طرح، رانندگان همچنان باید از کارت سوخت شخصی خود استفاده کنند.

 سه ابزار برای سوخت‌گیری؛ هرکدام چه نقشی دارند؟

با توجه به تغییرات در حال اجرا، می‌توان وضعیت فعلی را در سه بخش خلاصه کرد:

کارت سوخت شخصی: همچنان ابزار اصلی استفاده از سهمیه سوخت خودرو محسوب می‌شود.

کارت اضطراری جایگاه: برای شرایطی مانند نداشتن کارت شخصی یا پایان سهمیه کاربرد دارد و قرار است استفاده از آن با شناسه‌دار شدن، نظارت و کنترل بیشتری همراه شود.

کارت بانکی: به‌عنوان زیرساخت جدید انتقال سهمیه سوخت در حال توسعه است و قرار است در آینده نقش پررنگ‌تری در فرایند سوخت‌گیری ایفا کند.

بنابراین، صحبت از «حذف کارت سوخت» در شرایط فعلی دقیق نیست. آنچه در حال وقوع است، تغییر تدریجی شیوه مدیریت سهمیه و ابزارهای مورد استفاده برای دریافت سوخت است.

 افزایش نرخ سوم بنزین چه ارتباطی با کارت سوخت دارد؟

در کنار تغییرات مربوط به کارت‌های سوخت و جایگاه، نرخ سوم بنزین نیز از ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ از ۵ هزار تومان به ۱۰ هزار تومان افزایش پیدا کرده است.

با این حال، نرخ‌های اول و دوم بنزین و سهمیه‌های مربوط به آنها بدون تغییر باقی مانده‌اند.

از این رو، افزایش نرخ سوم را نباید با حذف کارت سوخت شخصی یا حذف کارت‌های اضطراری جایگاه یکی دانست. این موضوع بخشی از سیاست‌های مدیریت مصرف سوخت است و از نظر سازوکار اجرایی با طرح شناسه‌دار شدن کارت‌های جایگاه تفاوت دارد.

 تغییر کارت سوخت چه زمانی برای مردم ملموس می‌شود؟

مهم‌ترین بخش این تغییرات، نحوه اجرای آنها در جایگاه‌های سوخت است. رانندگان باید بدانند در صورت نداشتن کارت شخصی، پایان سهمیه یا بروز مشکل در کارت سوخت، دقیقاً چه مراحلی را برای دریافت بنزین طی خواهند کرد.

همچنین با توسعه استفاده از کارت بانکی، نحوه اتصال سهمیه به کارت بانکی مالک خودرو و شرایط استفاده از آن باید به‌صورت شفاف اعلام شود.

اجرای موفق این طرح‌ها تا حد زیادی به عملکرد هم‌زمان سامانه‌های سوخت، زیرساخت بانکی و جایگاه‌ها وابسته است. هرگونه اختلال یا اطلاع‌رسانی ناقص می‌تواند باعث ایجاد صف و سردرگمی در جایگاه‌ها شود.

جزئیات اجرای طرح کارت سوخت باید شفاف اعلام شود

در شرایط فعلی، اجرای آزمایشی شناسه‌دار کردن کارت‌های اضطراری در دو جایگاه تهران آغاز شده و در صورت موفقیت، اجرای سراسری آن طی دو ماه آینده دنبال خواهد شد.

هم‌زمان، زیرساخت انتقال سهمیه به کارت بانکی نیز در حال توسعه است؛ اما هنوز جزئیات کامل اجرای عمومی این طرح برای همه رانندگان باید به‌صورت شفاف اعلام شود.

برای رانندگان، مهم‌ترین پرسش‌ها همچنان درباره نحوه احراز هویت هنگام استفاده از کارت جایگاه، میزان سوخت قابل برداشت پس از پایان سهمیه کارت شخصی، زمان آغاز استفاده عمومی از کارت بانکی و نحوه سوخت‌گیری در صورت اختلال سامانه‌هاست.

در مجموع، کارت سوخت فعلاً از چرخه سوخت‌گیری حذف نشده است و تغییرات کنونی بیشتر بر ساماندهی کارت‌های اضطراری و آماده‌سازی زیرساخت‌های جدید برای استفاده از کارت بانکی متمرکز است. نقش هر یک از این ابزارها در مدل جدید سوخت‌گیری باید به‌گونه‌ای مشخص شود که اجرای سیاست‌های مدیریت مصرف، برای رانندگان با ابهام و اختلال همراه نباشد.